Japo┼äski ruski rok – NIE

Otake olimpiadę im nie chodziło.

Gdyby pandemia koronawirusa nie przewr├│ci┼éa kalendarza sportowego, pi┼ékarze korzystaliby teraz z kr├│tkich urlop├│w lub uczestniczyliby w pokazowych i dobrze p┼éatnych tourn├ęe po Azji. Ca┼éy sportowy ┼Ťwiat ┼Ťledzi┼éby natomiast Igrzyska Olimpijskie Tokio 2020. Nic z tego.

 

Kraj miliard├│w i wi┼Ťni

Zamiast pasjonowa─ç si─Ö rywalizacj─ů na sportowych arenach w stolicy Japonii, obserwowa─ç mo┼╝emy walk─Ö organizator├│w o uratowanie imprezy i fascynowa─ç si─Ö niewyobra┼╝alnie wysokimi kosztami igrzysk. Jakimi? Tego nikt, w┼é─ůcznie z organizatorami, nie wie. I chyba nigdy si─Ö nie dowie.

Gdy 7 lat temu Japo┼äczykom przyznano prawo organizowania igrzysk, m├│wi┼éo si─Ö, ┼╝e b─Öd─ů kosztowa─ç 7,3 mld dolar├│w. To wielkie pieni─ůdze, ale – bior─ůc pod uwag─Ö skal─Ö przedsi─Öwzi─Öcia – wcale nie szokuj─ůce. Im bli┼╝ej jednak by┼éo do rozpocz─Öcia zawod├│w, tym wyra┼║niej by┼éo wida─ç, ┼╝e Komitet Organizacyjny nie zmie┼Ťci si─Ö w wyznaczonym bud┼╝ecie. Oficjalnie m├│wi┼éo si─Ö, ┼╝e Igrzyska Olimpijskie Tokio 2020 kosztowa─ç b─Öd─ů 12,6 mld dolar├│w, czyli niemal o po┼éow─Ö wi─Öcej. Ale i ta kwota okaza┼éa si─Ö nieprawdziwa. Skandal wybuch┼é po opublikowaniu przez Japo┼äsk─ů Narodow─ů Rad─Ö Audytu raportu, z kt├│rego wynika┼éo, ┼╝e prawdziwy koszt to 17,1 mld. Komitet Organizacyjny ukrywa┼é cz─Ö┼Ť─ç wydatk├│w, a pokrywa┼é je wp┼éatami dokonywanymi przez w┼éadze miejskie Tokio i pomniejszych sponsor├│w. Wymys┼éem okaza┼éa si─Ö tak┼╝e rzekoma kilkusetmilionowa rezerwa na – jak okre┼Ťlono – nieprzewidziane wydatki. To wszystko dzia┼éo si─Ö jednak jeszcze przed pandemi─ů.

Ksi─Ö┼╝ycowa ksi─Ögowo┼Ť─ç to nie wynalazek Japo┼äczyk├│w ani organizator├│w imprez sportowych. Stosuj─ů j─ů czasem rz─ůdy, bywa┼éa przyczyn─ů niejednego kryzysu. Kto wie, czy przypadkiem teraz nie mamy z tym do czynienia w Polsce, kt├│ra – jak zapewniano przed pandemi─ů – po raz pierwszy od uzyskania wolno┼Ťci mia┼éa mie─ç zr├│wnowa┼╝ony bud┼╝et.

 

Duma, poni┼╝enie i lizaki

Igrzyska Tokio 2020 pod niezmienion─ů nazw─ů odby─ç si─Ö maj─ů za rok, ale i to nie jest pewne. Nazwy nie zmieniono, ┼╝eby – cho─çby formalnie – zachowa─ç 4-letni olimpijski cykl. Ale nie tylko dlatego. Wyprodukowano ju┼╝ wiele wszelkiego rodzaju pami─ůtek, przeprowadzono liczne akcje promocyjne i reklamowe, wszystko pod has┼éem ÔÇ×Tokio 2020ÔÇŁ.

Inna sprawa, ┼╝e has┼éo ÔÇ×Tokio 2020ÔÇŁ nie ma takiej si┼éy, jak zak┼éadano. Najlepszym przyk┼éadem jest seria ÔÇ×olimpijskichÔÇŁ s┼éodyczy wprowadzona na rynek przez japo┼äskiego producenta. Mia┼éy by─ç szlagierem, s─ů pora┼╝k─ů. Ludzie nie chc─ů ich kupowa─ç; nie smakuj─ů im. Najprawdopodobniej nie chodzi tu jednak o kubki smakowe, ale o skojarzenie. K├│┼éka olimpijskie ┼║le si─Ö teraz Japo┼äczykom kojarz─ů.

W sprawie organizacji igrzysk Japo┼äczycy s─ů podzieleni, tak jak Polacy podczas wybor├│w prezydenckich – mniej wi─Öcej p├│┼é na p├│┼é. W przeprowadzonym miesi─ůc temu sonda┼╝u 46 procent tokijczyk├│w uzna┼éo, ┼╝e zawody powinny si─Ö odby─ç zgodnie z planem, czyli za rok. 24 procent opowiedzia┼éo si─Ö za prze┼éo┼╝eniem ich na jeszcze odleglejszy termin, a 28 procent za ca┼ékowitym odwo┼éaniem. 2 procent nie mia┼éo zdania.

Charakterystyczna jest argumentacja zwolennik├│w i przeciwnik├│w przeprowadzenia igrzysk. Zwolennicy twierdz─ů, ┼╝e zorganizowanie wielkiej mi─Ödzynarodowej imprezy stanie si─Ö dowodem si┼éy i pr─Ö┼╝no┼Ťci narodu japo┼äskiego, kt├│ry poka┼╝e ┼Ťwiatu, ┼╝e zbiorowym wysi┼ékiem potrafi sobie poradzi─ç z wszelkimi trudno┼Ťciami. Warto za to zap┼éaci─ç wysok─ů cen─Ö. Przeciwnicy twierdz─ů natomiast, ┼╝e zar├│wno Japo┼äczycy, jak i ca┼éy ┼Ťwiat maj─ů teraz co innego na g┼éowie ni┼╝ sport. Lepiej skupi─ç si┼éy na walce o zdrowie. A ┼╝e wydano ju┼╝ tyle pieni─Ödzy? Trudno, nikt przecie┼╝ nie m├│g┼é przewidzie─ç pandemii.

Do tych, kt├│rzy chcieliby definitywnego odwo┼éania imprezy, nale┼╝─ů na pewno przyszli lokatorzy wioski olimpijskiej.

W wiosce przygotowano 10 tys. ┼é├│┼╝ek dla sportowc├│w i cz┼éonk├│w ekip. Po zako┼äczeniu zawod├│w wprowadzi─ç si─Ö tam mieli zwykli ludzie, kt├│rzy wykupili ju┼╝ mieszkania. Teraz dowiedzieli si─Ö, ┼╝e na swoje 4 ┼Ťciany zaczeka─ç musz─ů co najmniej rok.

Mo┼╝e dla kogo┼Ť wychowanego w epoce realnego socjalizmu, gdy na mieszkanie czeka┼éo si─Ö latami, rok w t─Ö czy w tamt─ů stron─Ö nie stanowi┼éby r├│┼╝nicy. Ale Japo┼äczycy wychowali si─Ö i ┼╝yj─ů w cesarstwie.

 

Ca┼éo┼Ť─ç na ┼éamach