Hyundai, kr贸l Polski – NIE

PiS szykuje nam afer臋, jakiej jeszcze nie by艂o. Miliardy z艂otych, zamiast pos艂u偶y膰 do ratowania polskiej gospodarki i tworzenia nowych miejsc pracy, transferowane s膮 za granic臋.

 

Rzecz dotyczy czterech kontrakt贸w o strategicznym znaczeniu dla bezpiecze艅stwa pa艅stwa i o gigantycznej warto艣ci. Mog艂y by膰 ko艂em zamachowym dla polskiej gospodarki. W pierwszym przypadku szansa ta zosta艂a ju偶 zaprzepaszczona. W trzech pozosta艂ych istnieje wielkie prawdopodobie艅stwo, 偶e stanie si臋 tak samo.

Pierwszy z gigantycznych kontrakt贸w to budowa najwi臋kszej w Europie fabryki polimer贸w w Policach. Zacz臋艂a si臋 wiosn膮 2019 r. Prowadzi j膮 pa艅stwowa Grupa Azoty. Warto艣膰 kontraktu to 1,5 mld euro.

Kolejny kontrakt dotyczy wytw贸rni olej贸w smarowych Grupy Lotos. Projekt nazywa si臋 鈥濰BO – Hydrokrakingowy Blok Olejowy鈥. B臋dzie kosztowa艂 1,4 mld z艂. Trwa post臋powanie maj膮ce wy艂oni膰 g艂贸wnego wykonawc臋.

I wreszcie najwi臋kszy z projekt贸w – planowana przez PKN Orlen rozbudowa kompleksu olefin. Ta inwestycja kosztowa膰 ma 3 mld euro.

Jest jeszcze budowa ropoci膮gu o d艂ugo艣ci 240 km. Za 鈥 bagatela 鈥 kilkaset milion贸w euro.

 

Kasa

W sumie chodzi o ponad 20 mld z艂. Wygl膮da na to, 偶e powt贸rzy si臋 sytuacja z 鈥濨altic Pipe鈥 – gazoci膮giem biegn膮cym po dnie Ba艂tyku, kt贸ry po艂膮czy膰 ma Polsk臋 z Norwegi膮. Politycy PiS zarzekali si臋, 偶e b臋dzie on budowany przez polskie firmy. Tymczasem sta艂o si臋 inaczej. Nawet Bartosz Kownacki – b膮d藕 co b膮d藕 pose艂 PiS – odwa偶y艂 si臋 skrytykowa膰 to, co dzieje si臋 przy budowie 鈥濨altic Pipe鈥. W z艂o偶onej niedawno interpelacji zauwa偶y艂, 偶e pewne prace powierzono firmie, kt贸ra niczego w Polsce nie robi艂a, a sw贸j oddzia艂 w naszym kraju za艂o偶y艂a dopiero w maju 2020 r. Inne roboty prowadzi konsorcjum pod wodz膮 firmy, kt贸ra jeszcze w 2019 r. by艂a bankrutem. 呕aden z cz艂onk贸w konsorcjum nie wykonywa艂 wcze艣niej takiej inwestycji.

O 鈥濨altic Pipe鈥 m贸wiono, 偶e rozrusza polsk膮 gospodark臋. Gazoci膮g ten kosztowa膰 ma stron臋 polsk膮 874 mln euro, czyli du偶o mniej ni偶 np. fabryka polimer贸w w Policach.

Na wbicie symbolicznej pierwszej 艂opaty przyjecha艂 Jaros艂aw Kaczy艅ski – w贸wczas szeregowy pose艂 i prezes PiS. Przem贸wi艂. Gratulowa艂 prezesowi Azot贸w, 鈥炁糴 potrafi艂 wykorzysta膰 t臋 szans臋 dla Polski, dla polskiego przemys艂u, jak膮 jest tzw. dobra zmiana鈥.

Budow臋 wizytowali prezydent Duda i wicepremier Sasin. Przemawiali bana艂ami o tym, jaka to wa偶na inwestycja dla Polski i 偶e dzi臋ki niej powstanie wiele miejsc pracy. Duda: 鈥濱nstalacja Polimery Police Grupy Azoty zmieni oblicze mapy przemys艂owej Polski, zmieni te偶 miejsce Zachodniopomorskiego na tej mapie鈥. Sasin: 鈥濵amy ko艂o zamachowe w postaci wielkich inwestycji prowadzonych przez sp贸艂ki skarbu pa艅stwa鈥.

 

Propaganda

Prawda wygl膮da inaczej. Pierwszy przetarg uniewa偶niono. Warunki konkursu by艂y tak wy艣rubowane, 偶e spe艂ni膰 je mog艂o zaledwie kilka firm na 艣wiecie. Z艂agodzono je i w kolejnym przetargu rzeczywi艣cie wzi臋艂o udzia艂 wi臋cej firm ni偶 wcze艣niej, lecz 偶adna nie pochodzi艂a z Polski. Ustnie przekazano uczestnikom przetargu, i偶 偶yczeniem Grupy Azoty jest to, aby przynajmniej 70 proc. ogromnych kwot wydanych na budow臋 Polimer贸w Police pozosta艂o w Polsce. Mile widziana wi臋c b臋dzie wsp贸艂praca przysz艂ego g艂贸wnego wykonawcy z polskimi przedsi臋biorstwami budowlanymi, producentami konstrukcji stalowych itp.

W kolejnym przetargu wystartowa艂y 3 firmy w艂oskie, 3 po艂udniowokorea艅skie i jedna hiszpa艅ska. Niekt贸rzy pokazali listy intencyjne podpisane z polskimi podwykonawcami. Dwie w艂oskie sp贸艂ki utworzy艂y nawet konsorcja z polskimi partnerami – Energopolem i Polimeksem (ostatecznie si臋 wycofa艂). Za zwyci臋zc臋 przetargu uznano po艂udniowokorea艅ski Hyundai Engineering. I z nim podpisano umow臋.

Zwyci臋stwo to jest co najmniej dziwne. Nie tylko dlatego, 偶e w przeciwie艅stwie do innych Hyundai Engineering nie mia艂 polskich partner贸w. Kilka razy organizowano dogrywki. Za ka偶dym razem to nie oferta Hyundaia by艂a najta艅sza. Przyst臋puj膮c do kolejnych dogrywek, Hyundai obni偶a艂 j膮. A偶 sta艂 si臋 ta艅szy o 0,3 proc. od konkurencji.

Modyfikuj膮c ofert臋, Hyundai skraca艂 r贸wnie偶 termin budowy. Wreszcie zaproponowa艂, 偶e wybuduje fabryk臋 o 3 miesi膮ce szybciej ni偶 konkurenci.

1,5 roku po rozstrzygni臋ciu przetargu Grupa Azoty podpisa艂a aneks do umowy z Hyundaiem. Wyd艂u偶y艂a w nim termin realizacji kontraktu o 3 miesi膮ce i dosypa艂a ponad 33 mln euro. Moi rozm贸wcy wieszcz膮 kolejne transze kasy i wyd艂u偶anie kontraktu o kolejne miesi膮ce.

 

Azja

Wybieraj膮c Hyundai Engineering, zrezygnowano ze wsp贸艂pracy z firmami, kt贸re maj膮 do艣wiadczenie w budowie takich zak艂ad贸w przemys艂owych jak powstaj膮ca w Policach fabryka. Hyundai Engineering niczego takiego nie robi艂, nie by艂 te偶 wcze艣niej obecny w Polsce. Sw贸j polski oddzia艂 sp贸艂ka zarejestrowa艂a dopiero w lipcu 2019 r. Korea艅czycy nie znaj膮 polskiej specyfiki – przepis贸w zwi膮zanych z ochron膮 艣rodowiska czy prawa budowlanego. Nie znaj膮 polskich firm.

Efekt jest taki, 偶e na placu budowy prawie nie ma Polak贸w. S膮 tam spawacze z Indii i Bangladeszu. Z kraj贸w Dalekiego Wschodu przyjechali r贸wnie偶 pozostali robotnicy.

Do portu w Szczecinie ci膮gle zawijaj膮 statki wioz膮ce stal, materia艂y budowlane i maszyny wykorzystywane na budowie Polimer贸w Police. Niemal wszystko sprowadzane jest z Azji.

O niezwyk艂ej wr臋cz przychylno艣ci dla Hyundai Engineering 艣wiadczy膰 mo偶e i to, 偶e na budowie stosuje si臋 normy azjatyckie, odst臋puj膮c od norm obowi膮zuj膮cych w Polsce i w Unii Europejskiej. Zapyta艂em Grup臋 Azoty, czy jest na to zgoda Urz臋du Dozoru Technicznego. Odpowiedzi na to pytanie, podobnie jak na wiele innych, nie uzyska艂em.

Po艂udniowokorea艅ska firma ubiega si臋 teraz o najwi臋ksze zlecenie Grupy Lotos – chce wybudowa膰 wytw贸rni臋 olej贸w smarowych. Przetarg trwa i dziej膮 si臋 tam niepokoj膮ce rzeczy. Podobnie jak w przypadku przetargu na budow臋 fabryki polimer贸w organizowane s膮 kolejne dogrywki i tzw. rewizje ceny. Praktyka ta umo偶liwia Hyundaiowi poznanie oferty konkurent贸w i z艂o偶enie lepszej – bo ta艅szej – propozycji.

Niedawno do komisji przetargowej wprowadzono niejakiego 艁ukasza Magina. To by艂y radny PiS w 艁odzi i spec od wszystkiego. Kierowa艂 Miejskim Przedsi臋biorstwem Oczyszczania w 艁odzi. By艂 prezesem Przedsi臋biorstwa Gospodarki Mieszkaniowej w Be艂chatowie. By艂 r贸wnie偶 wiceprezydentem 艁odzi. Wie艣膰 gminna niesie, 偶e w komisji przetargowej Lotosu prezentuje stanowisko niezwykle przychylne Hyundaiowi. Mo偶na odnie艣膰 wra偶enie, 偶e PiS spogl膮da na ten koncern bardzo 艂askawym okiem.

 

B艂oto

PKN Orlen swojego przetargu jeszcze nawet nie og艂osi艂, ale Hyundai Engineering jest jedn膮 z dw贸ch firm, kt贸re na zlecenie naszego paliwowego giganta tworz膮 projekt przysz艂ej inwestycji. Wiadomo, 偶e g艂贸wnym wykonawc膮 b臋dzie kt贸ra艣 z nich. Podobno na szczeblu rz膮dowym padaj膮 sugestie, 偶e po艂udniowokorea艅ski koncern r贸wnie偶 na placu budowy sprawi艂by si臋 znakomicie.

O Hyundai Engineering wspomina si臋 r贸wnie偶 w kontek艣cie innego ogromnego przedsi臋wzi臋cia. Jest nim planowana przez PERN SA budowa drugiej nitki Ropoci膮gu Pomorskiego (pierwsza powsta艂a w latach 70. zesz艂ego wieku). B臋dzie ona mia艂a d艂ugo艣膰 240 km i po艂膮czy Gda艅sk z P艂ockiem. Kilka lat temu PERN szacowa艂 koszt tej inwestycji na miliard z艂otych. Teraz to b臋dzie znacznie wi臋cej.

O t臋 niepokoj膮c膮 sytuacj臋 pyta艂em szef贸w Azot贸w, Lotosu i Orlenu. Do momentu zako艅czenia pracy nad artyku艂em odpowiedzi mi nie przes艂ano.

Sytuacja ta jest nie tylko niekorzystna dla polskiej gospodarki, lecz r贸wnie偶 powoduje zagro偶enie dla samych inwestycji. Gdyby pandemii nie uda艂o si臋 opanowa膰, kolejne kraje zamyka艂yby granice i transport oraz komunikacja mi臋dzynarodowa by艂yby utrudnione, mo偶e si臋 okaza膰, 偶e prace na wielkich placach budowy trzeba b臋dzie przerwa膰. Miliardy, wydane na niedoko艅czone przedsi臋wzi臋cia, ca艂kiem dos艂ownie p贸jd膮 b艂oto.

Mamy coraz g艂臋bszy kryzys wywo艂any pandemi膮 koronawirusa. W tym samym czasie koncerny pa艅stwowe prowadz膮 projekty, kt贸rych 艂膮czny koszt przekroczy 20 mld z艂. Te inwestycje, zamiast stanowi膰 ko艂o zamachowe dla polskiej gospodarki w tak trudnym czasie, ju偶 wspieraj膮 b膮d藕 wspiera膰 b臋d膮 gospodarki kraj贸w Dalekiego Wschodu, tworz膮c tam, a nie w Polsce dziesi膮tki tysi臋cy miejsc pracy. Szumne has艂a o ochronie interesu narodowego niech wi臋c PiS wsadzi sobie tam, gdzie 艣wiat艂o s艂oneczne nie dochodzi.