Japo艅ski ruski rok – NIE

Otake olimpiad臋 im nie chodzi艂o.

Gdyby pandemia koronawirusa nie przewr贸ci艂a kalendarza sportowego, pi艂karze korzystaliby teraz z kr贸tkich urlop贸w lub uczestniczyliby w pokazowych i dobrze p艂atnych tourn茅e po Azji. Ca艂y sportowy 艣wiat 艣ledzi艂by natomiast Igrzyska Olimpijskie Tokio 2020. Nic z tego.

 

Kraj miliard贸w i wi艣ni

Zamiast pasjonowa膰 si臋 rywalizacj膮 na sportowych arenach w stolicy Japonii, obserwowa膰 mo偶emy walk臋 organizator贸w o uratowanie imprezy i fascynowa膰 si臋 niewyobra偶alnie wysokimi kosztami igrzysk. Jakimi? Tego nikt, w艂膮cznie z organizatorami, nie wie. I chyba nigdy si臋 nie dowie.

Gdy 7 lat temu Japo艅czykom przyznano prawo organizowania igrzysk, m贸wi艂o si臋, 偶e b臋d膮 kosztowa膰 7,3 mld dolar贸w. To wielkie pieni膮dze, ale – bior膮c pod uwag臋 skal臋 przedsi臋wzi臋cia – wcale nie szokuj膮ce. Im bli偶ej jednak by艂o do rozpocz臋cia zawod贸w, tym wyra藕niej by艂o wida膰, 偶e Komitet Organizacyjny nie zmie艣ci si臋 w wyznaczonym bud偶ecie. Oficjalnie m贸wi艂o si臋, 偶e Igrzyska Olimpijskie Tokio 2020 kosztowa膰 b臋d膮 12,6 mld dolar贸w, czyli niemal o po艂ow臋 wi臋cej. Ale i ta kwota okaza艂a si臋 nieprawdziwa. Skandal wybuch艂 po opublikowaniu przez Japo艅sk膮 Narodow膮 Rad臋 Audytu raportu, z kt贸rego wynika艂o, 偶e prawdziwy koszt to 17,1 mld. Komitet Organizacyjny ukrywa艂 cz臋艣膰 wydatk贸w, a pokrywa艂 je wp艂atami dokonywanymi przez w艂adze miejskie Tokio i pomniejszych sponsor贸w. Wymys艂em okaza艂a si臋 tak偶e rzekoma kilkusetmilionowa rezerwa na – jak okre艣lono – nieprzewidziane wydatki. To wszystko dzia艂o si臋 jednak jeszcze przed pandemi膮.

Ksi臋偶ycowa ksi臋gowo艣膰 to nie wynalazek Japo艅czyk贸w ani organizator贸w imprez sportowych. Stosuj膮 j膮 czasem rz膮dy, bywa艂a przyczyn膮 niejednego kryzysu. Kto wie, czy przypadkiem teraz nie mamy z tym do czynienia w Polsce, kt贸ra – jak zapewniano przed pandemi膮 – po raz pierwszy od uzyskania wolno艣ci mia艂a mie膰 zr贸wnowa偶ony bud偶et.

 

Duma, poni偶enie i lizaki

Igrzyska Tokio 2020 pod niezmienion膮 nazw膮 odby膰 si臋 maj膮 za rok, ale i to nie jest pewne. Nazwy nie zmieniono, 偶eby – cho膰by formalnie – zachowa膰 4-letni olimpijski cykl. Ale nie tylko dlatego. Wyprodukowano ju偶 wiele wszelkiego rodzaju pami膮tek, przeprowadzono liczne akcje promocyjne i reklamowe, wszystko pod has艂em 鈥濼okio 2020鈥.

Inna sprawa, 偶e has艂o 鈥濼okio 2020鈥 nie ma takiej si艂y, jak zak艂adano. Najlepszym przyk艂adem jest seria 鈥瀘limpijskich鈥 s艂odyczy wprowadzona na rynek przez japo艅skiego producenta. Mia艂y by膰 szlagierem, s膮 pora偶k膮. Ludzie nie chc膮 ich kupowa膰; nie smakuj膮 im. Najprawdopodobniej nie chodzi tu jednak o kubki smakowe, ale o skojarzenie. K贸艂ka olimpijskie 藕le si臋 teraz Japo艅czykom kojarz膮.

W sprawie organizacji igrzysk Japo艅czycy s膮 podzieleni, tak jak Polacy podczas wybor贸w prezydenckich – mniej wi臋cej p贸艂 na p贸艂. W przeprowadzonym miesi膮c temu sonda偶u 46 procent tokijczyk贸w uzna艂o, 偶e zawody powinny si臋 odby膰 zgodnie z planem, czyli za rok. 24 procent opowiedzia艂o si臋 za prze艂o偶eniem ich na jeszcze odleglejszy termin, a 28 procent za ca艂kowitym odwo艂aniem. 2 procent nie mia艂o zdania.

Charakterystyczna jest argumentacja zwolennik贸w i przeciwnik贸w przeprowadzenia igrzysk. Zwolennicy twierdz膮, 偶e zorganizowanie wielkiej mi臋dzynarodowej imprezy stanie si臋 dowodem si艂y i pr臋偶no艣ci narodu japo艅skiego, kt贸ry poka偶e 艣wiatu, 偶e zbiorowym wysi艂kiem potrafi sobie poradzi膰 z wszelkimi trudno艣ciami. Warto za to zap艂aci膰 wysok膮 cen臋. Przeciwnicy twierdz膮 natomiast, 偶e zar贸wno Japo艅czycy, jak i ca艂y 艣wiat maj膮 teraz co innego na g艂owie ni偶 sport. Lepiej skupi膰 si艂y na walce o zdrowie. A 偶e wydano ju偶 tyle pieni臋dzy? Trudno, nikt przecie偶 nie m贸g艂 przewidzie膰 pandemii.

Do tych, kt贸rzy chcieliby definitywnego odwo艂ania imprezy, nale偶膮 na pewno przyszli lokatorzy wioski olimpijskiej.

W wiosce przygotowano 10 tys. 艂贸偶ek dla sportowc贸w i cz艂onk贸w ekip. Po zako艅czeniu zawod贸w wprowadzi膰 si臋 tam mieli zwykli ludzie, kt贸rzy wykupili ju偶 mieszkania. Teraz dowiedzieli si臋, 偶e na swoje 4 艣ciany zaczeka膰 musz膮 co najmniej rok.

Mo偶e dla kogo艣 wychowanego w epoce realnego socjalizmu, gdy na mieszkanie czeka艂o si臋 latami, rok w t臋 czy w tamt膮 stron臋 nie stanowi艂by r贸偶nicy. Ale Japo艅czycy wychowali si臋 i 偶yj膮 w cesarstwie.

 

Ca艂o艣膰 na 艂amach