Radom ÔÇô przedpok├│j ┼Ťwiata – NIE

Tanie linie przestan─ů lata─ç z Ok─Öcia. Zgodnie przenios─ů si─Ö do Radomia. Czarter na Teneryf─Ö? Radom. Hurghada? Radom. Rejsowy do Luton? Radom.

 

Decyzja jest stricte polityczna. Pami─Ötacie, jak podczas kampanii wyborczej premier Mateusz Morawiecki w towarzystwie Adama Bielana i Marka Suskiego przerzuci┼é kilka ┼éopat piasku, og┼éaszaj─ůc ┼Ťwiatu, ┼╝e rozpocz─Öli budow─Ö lotniska uzupe┼éniaj─ůcego dla Ok─Öcia? I wcale nie nazywa si─Ö Port Lotniczy Radom tylko Port Lotniczy Warszawa-Radom.

ÔÇ×Tu na razie jest ┼Ťciernisko, ale b─Ödzie wielkie mi─Ödzynarodowe lotniskoÔÇŁ – obieca┼é Bielan.

 

Ojciec chrzestny

Radom. 210 tysi─Öcy mieszka┼äc├│w, 104 km do Warszawy. Rz─ůdzi Rados┼éaw Witkowski z Platformy Obywatelskiej. Wygra┼é w 2014 r. z prezydentem Andrzejem Kosztowniakiem, dzi┼Ť pos┼éem PiS. Wygra┼é w 2018 r. z szefem lokalnych struktur PiS, senatorem i wiceszefem MON Wojciechem Skurkiewiczem. I to trzeba zmieni─ç. To mo┼╝na zmieni─ç, skoro w wyborach parlamentarnych Marek Suski wzi─ů┼é wi─Öcej g┼éos├│w ni┼╝ ca┼éa lista Koalicji Obywatelskiej.

W parlamentarnym zespole na rzecz rozwoju Radomia i Ziemi Radomskiej dzia┼éa dziewi─Öciu pos┼é├│w z Suskim na czele. Do chwili wyjazdu do Brukseli cz┼éonkiem zespo┼éu by┼é Bielan, cho─ç urodzi┼é si─Ö w Gda┼äsku. Wci─ů┼╝ lobbuje za Radomiem senator Stanis┼éaw Karczewski, chocia┼╝ urodzi┼é si─Ö w Warszawie.

Jak zrobi─ç dobrze ukochanemu miastu? B─Ödzie wojew├│dztwo radomskie – obiecano. Ostatnio: Wojew├│dztwo mazowieckie ze stolic─ů w Radomiu. No i Port Lotniczy Radom-Warszawa. Miliony pasa┼╝er├│w to tysi─ůce miejsc pracy i wielka si┼éa nap─Ödowa dla gospodarki.

 

J─Ötki jednodni├│wki

Port Lotniczy Radom by┼é sp├│┼ék─ů akcyjn─ů gminy Radom. Dzieckiem Kosztowniaka. Zosta┼é uruchomiony w 2014 r.

Mia┼éo by─ç z przytupem. B─Öd─ů po┼é─ůczenia z Wielk─ů Brytani─ů, krajami skandynawskimi, krajami Beneluksu, Niemcami, W┼éochami – obiecywano. Ju┼╝ wkr├│tce kilkadziesi─ůt lot├│w tygodniowo! Kto poleci? G┼éupie pytanie. Polski przewo┼║nik naturalnie. Jest umowa, w Radomiu b─Ödzie baza operacyjna, trzeba rozbudowa─ç p┼éyt─Ö postojow─ů!

Przewoźnik, mniejsza o nazwę, zbankrutował, zanim wzbił się w powietrze pierwszy samolot.

Pojawi┼éa si─Ö nazwa Wizz Air. Raczej w wyobra┼║ni polityk├│w, bo firma o┼Ťwiadczy┼éa, ┼╝e nie jest zainteresowana. Skaperowano mniejszych przewo┼║nik├│w, ale ich losy przypominaj─ů dzieje j─Ötek jednodni├│wek. Przez kilka tygodni istnia┼éo po┼é─ůczenie do Rygi. Przez kilka tygodni ÔÇô do Pragi. Potem uda┼éo si─Ö przygrucha─ç SprintAir. To by┼éy z┼éote czasy dla lotniska, ale nie a┼╝ tak z┼éote, aby zarobi┼éo na koszty. W 2017 r. do pa┼║dziernika obs┼éu┼╝y┼éo blisko 11 tysi─Öcy podr├│┼╝nych, ponosz─ůc 17,7 mln z┼é strat. Rok p├│┼║niej prawie 24 du┼╝e ba┼äki na minusie.

Ekonomia zna teori─Ö straconych koszt├│w – je┼Ťli co┼Ť by┼éo drogie, brniemy w z┼é─ů inwestycj─Ö, nie zwa┼╝aj─ůc na realia. Zamiast w ramach oszcz─Ödno┼Ťci zamieni─ç pas startowy na suszarni─Ö pomidor├│w. Ojcowie chrzestni uznali, ┼╝e port zbankrutowa┼é, bo by┼é za ma┼éy. ┼╗eby si─Ö op┼éaca┼éo, trzeba trzech milion├│w pasa┼╝er├│w, 300 razy wi─Öcej ni┼╝ kiedykolwiek lata┼éo z Radomia. Lepiej oczywi┼Ťcie 9 m lion├│w duszyczek, ale to w kolejnej fazie. Gdy si─Ö obs┼éu┼╝y tylu ludzi, na Radom spadnie z┼éoty deszcz.

Latem 2018 r. Port Lotniczy Radom z┼éo┼╝y┼é wniosek o upad┼éo┼Ť─ç. Upad┼éo┼Ť─ç by┼éa kontrolowana, bankruta kupi┼éo Przedsi─Öbiorstwo Pa┼ästwowe Porty Lotnicze (PPL).

 

100 mln zł

PPL chcia┼éy mie─ç pewno┼Ť─ç, ┼╝e dobrze zainwestuje szmal. To w ko┼äcu pa┼ästwowa sp├│┼éka. Wiadomo te┼╝, ┼╝e nie sfinansuje przedsi─Öwzi─Öcia ze ┼Ťrodk├│w w┼éasnych. Zam├│wiono wi─Öc raport, kt├│ry mia┼é dowie┼Ť─ç, ┼╝e Port Lotniczy Radom-Warszawa to ┼Ťwietna decyzja biznesowa.

Sens og├│lny dzie┼éa jest taki: je┼Ťli Radom wybrano dzi─Öki wyliczance raz, dwa, trzy, awansujesz ty, mo┼╝na wzi─ů─ç to na klat─Ö. Jednak nie nale┼╝y pieprzy─ç o rozbudowie lotniska, bo chodzi o budow─Ö.

Droga startowa – konieczne przed┼éu┼╝enie i remont. Drogi ko┼éowania – do wyznaczenia. To, co jest, nie da rady. Stanowiska postojowe s─ů tylko 2. Przy du┼╝ym ruchu ┼Ťmiech na sali. Przy tym ┼║le zlokalizowane. Wybudowa─ç. Stra┼╝ po┼╝arna i inne s┼éu┼╝by wspieraj─ůce – stworzy─ç od podstaw. Terminal – wybudowa─ç.

Warto te┼╝ pami─Öta─ç, ┼╝e tytu┼é do nieruchomo┼Ťci jest s┼éaby, ┼éatwy do zerwania. Cho─ç mo┼╝na mie─ç nadziej─Ö, ┼╝e gmina nigdy si─Ö nie rozmy┼Ťli. To wa┼╝ne, bo awantury s─ů nieuniknione. Lotnisko le┼╝y 4 km od centrum miasta. Samoloty b─Öd─ů przelatywa─ç nad osiedlami mieszkaniowymi. Zostan─ů przekroczone dopuszczalne poziomy ha┼éasu, co wymusi stworzenie obszaru ograniczonego u┼╝ytkowania. Trzeba b─Ödzie wyw┼éaszczy─ç cz─Ö┼Ť─ç nieruchomo┼Ťci i zap┼éaci─ç mieszka┼äcom pozosta┼éych na wyciszenie dom├│w.

Czytaj: kasa, kasa, kasa i konflikty społeczne. I nie chodzi o kilka domków czy bloków. Obszar objęty ponadnormatywnym hałasem (45 dB w nocy) wyniesie ok. 25 kmkw. i jest zamieszkany przez prawie 50 tysięcy ludzi.

Jeszcze 2 drobiazgi: port ma status lotniska o ograniczonej certyfikacji. Zwi─Ökszenie liczby pasa┼╝er├│w wymaga uzyskania certyfikatu lotniska u┼╝yteczno┼Ťci publicznej. Komisja Europejska mo┼╝e uzna─ç, ┼╝e dosz┼éo do niedozwolonej pomocy publicznej i za┼╝─ůda─ç zwrotu kasy. W najbardziej optymistycznym scenariuszu, je┼Ťli wyg┼éadzi si─Ö papiery i urz─Ödnicy b─Öd─ů w dobrym humorze – w t─Ö bajk─Ö wpisana jest uznaniowo┼Ť─ç – chodzi o kilkana┼Ťcie, kilkadziesi─ůt milion├│w z┼éotych. Je┼Ťli sprawy p├│jd─ů gorzej, b─Ödzie potrzeba stu milion├│w.

 

Ca┼éo┼Ť─ç na ┼éamach